Bazylika Narodzenia
Najświętszej Marii Panny

Sanktuarium Matki Bożej Uśmiechniętej

Matka Boża Uśmiechnięta
koronowana
w lipcu 1732 roku
8 września 2000 roku

data nadania tytułu
bazyliki mniejszej 
7 czerwca 1997 roku

Archidiecezja Katowicka

Obraz MB

Pszów jest najstarszą miejscowością Księstwa Raciborskiego. Historia miejscowości sięga czasów Księstwa Wielkomorawskiego. W roku 1265 książęcy Pszów uzyskuje lokalizację na prawie niemieckim, wówczas po raz pierwszy nazwa miejscowości występuje w formie "Psov". W 1293 roku został wybudowany pierwszy drewniany kościółek pod wezwaniem Świętego Krzyża a ok. 1350 roku wybudowano murowany kościół pod wezwaniem Wszystkich Świętych. Pszów leży w południowo-zachodniej części województwa śląskiego, na szlaku Wodzisław Śląski – Racibórz, w pobliżu dużych aglomeracji miejskich, z którymi posiada bezpośrednią łączność drogową. Znajduje się niedaleko drogowego przejścia granicznego z Czechami w Chałupkach.
Kiedy nieduży kościół pw. Wszystkich Świętych nie był w stanie pomieścić licznych przybyszów w 1743 roku podjęto decyzję o budowie nowego kościoła według projektu mistrza murarskiego Fryderyka Gansa z Karniowa, który ukończono w 1737 i we wrześniu tego samego roku poświęcono nadając mu tytuł Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny. Natomiast uroczystego poświęcenia głównego ołtarza, na którym został powieszony obraz Pszowskiej Madonny dokonał w 1750 roku bp Filip Gothard Schaffgotsch. Ukoronowaniem tych wyjątkowych wydarzeń było brewe papieża Piusa VI z 3 lipca 1795 roku na mocy którego kościół pszowski został obdarzony łaską wieczystego i powszechnego odpustu zupełnego dla wszystkich odwiedzających i modlących się w tym świętym miejscu.
Budwa kościoła w momencie, kiedy doszło do umieszczenia obrazu w głównym ołtarzu w 1750 r, nie była jeszcze ukończona, gdyż fasada posiadała tylko wieże dwukondygnacyjne. W połowie XIX w. środkową część fasady i wieże podniesiono o jedną kondygnację dzięki ofiarności pątników, parafian i ruchowi abstynenckiemu, szerzonemu przez piekarskiego proboszcza Alojzego Ficka. Wieże dobudowano w latach 1847–1850. Odtąd kościół ten był uznawany za najlepiej reprezentujący styl barokowy w tym regionie Śląska. Całkowicie ukończoną świątynię konsekrował 14 września 1862 r. sufragan wrocławski ks. bp Adrian Włodarski.
We wnętrzu wnęki ołtarzowe zwieńczone są emporami, a ściany rozczłonkowane parami pilastrów. Prezbiterium o planie prostokątnym z przodu zamknięte jest półkolistą absydą i zwrócone na północ. Całość nakryta jest sklepieniem o 5 przęsłach. Ołtarz główny stanął w 1750 roku. Na początku XX wieku zbudowano nowy ołtarz główny na cześć Narodzenia NMP, który został konsekrowany 1916 roku. Stanowią go cztery kolumny dźwigające belkowanie z rzeźbioną grupą Trójcy Św. i posągami aniołów i z koroną u szczytu. W retabulum ołtarza znajduje się obraz Matki Bożej Pszowskiej znany z cudownych uzdrowień. Z czasem zaś przylgnęła do niego nazwa Matka Boska Uśmiechnięta. Obraz jest kopią obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej, z przemalowanym gruntownie obliczem Czarnej Madonny. Nabyli go w Częstochowie pszowscy pątnicy na pamiątkę swojej pielgrzymki na Jasną Górę w 1722 roku i tam poświęcili – zgodnie z ówczesnym zwyczajem – przez potarcie o cudowny oryginał. W drodze powrotnej obraz uległ uszkodzeniu, więc oddano go do odrestaurowania malarzowi z Wodzisławia F. Siedleckiemu, który przemalował kopię, pozbawiając wizerunek charakterystycznych cech Jasnogórskiej Madonny, a Jej surowym, bizantyjskim rysom nadał pogodny wyraz. Odtąd obraz określono jako Matka Boża Pszowska. Z początku obraz był otaczany kultem miejscowej ludności i duchowieństwa. Jednak w latach 1727-1728 znany był już w całej okolicy, dzięki wielu uzdrowieniom, o czym świadczą pierwsze wota z tego okresu. Uroczystego aktu koronacji prywatnej złotymi koronami wykonanymi przez złotnika Bernarda Like z Raciborza, dokonał opat cystersów z Rud Raciborskich Rudolf de Strachwitz w lipcu 1732 roku.
Prócz ołtarza głównego zachowało się jeszcze kilka bocznych ołtarzy barokowych. A to m.inn. ołtarz św. Anny, ołtarz św. Józefa z obrazami z XVIII wieku, oraz ołtarz Matki Boskiej Bolesnej. Ambona i odpowiadający jej kompozycyjnie zaplecek chrzcielnicy są barokowe. Na parapecie ambony umieszczono płaskorzeźbę Chrystusa jako siewcę. Na baldachimie umieszczono figurę Mojżesza. Na zaplecku chrzcielnicy scenę figuralną Chrztu w Jordanie. W 1928 roku w bazylice zostały zbudowane przez firmę Paula Berschdorfa z Nysy 41-głosowe organy. Organy te zostały zaprojektowane jako instrument 3-manuaowy, jednakże ze względu na trudności finansowe instrument został oddany niedokończony z kontuarem tymczasowym, który pozostał na stałe. Instrument jest zbudowany w romantycznej estetyce brzmieniowej, jednak ze względu na rodzącą się w tamtych czasach tendencję do budowy organów neobarokowych, instrument posiada także głosy barokowe. To, że w romantycznych organach dodano głosy barokowe powoduje, iż instrument jest bardzo wszechstronny i można bez problemu z rejestracją wykonywać praktycznie każdy rodzaj muzyki.
W roku 1997 w którym obchodzono 275 rocznicę istnienia cudownego wizerunku Matki Bożej Pszowskiej oraz 250 rocznica poświęcenia obecnego kościoła, Ojciec Święty Jan Paweł II nadał świątyni parafialnej w Pszowie zaszczytny tytuł Bazyliki Mniejszej ze wszystkimi prawami i przywilejami przysługującymi tego rodzaju świątyniom.

Pszow_01.jpg
Pszow_02.jpg
Pszow_new_085.jpg
Pszow_03.jpg
Pszow_new_066.jpg
Pszow_new_122.jpg
Pszow_new_056.jpg
Pszow_new_058.jpg
Pszow_new_059.jpg
Pszow_new_062.jpg
Pszow_04.jpg
Pszow_new_075.jpg
Pszow_new_076.jpg
Pszow_06.jpg
Pszow_07.jpg
Pszow_05.jpg
Pszow_new_064.jpg
Pszow_new_065.jpg
Pszow_new_069.jpg
Pszow_new_070.jpg
Pszow_new_071.jpg
Pszow_new_079.jpg
Pszow_new_080.jpg
Pszow_new_081.jpg